1880-ci illərin paltarında gizlənmiş sirrli hava kodu necə açıldı?

İllərlə gizli qalan kod ipək paltarda tapıldı

Sara Rivers-Cofield 2013-cü ildə aldığı 1880-ci illərə aid ipək paltarda gizli cibdə yerləşən iki qatlanmış kağız parçasında sirrli bir kodun olduğunu aşkar etdi. Bu kod uzun müddət açılmamışdı. Ancaq on il sonra, Manitoba Universitetindən data analitiki Wayne Chan və ABŞ Milli Okean və Atmosfer Administrasiyasının (NOAA) köməyi ilə kodun şifrəsi qırıldı və onun hava proqnozu məlumatlarını ehtiva etdiyi üzə çıxdı.

Hava proqnozu üçün xüsusi teleqraf kodu

Kod 1887-ci ildə ABŞ Ordu Siqnal Xidmətinin teleqraf kod sisteminə əsaslanırdı. Chan 170 teleqraf kitabçasını araşdıraraq, 1892-ci ildə nəşr olunmuş hava teleqraf kod kitabını tapdı və kodun hava müşahidələrini şifrələmək üçün istifadə olunan xüsusi sözlərdən ibarət olduğunu müəyyənləşdirdi. Məsələn, “Bismark, omit, leafage, buck, bank” ifadəsi Bismarck şəhərində 56°F temperatur, 30.08 inHG təzyiq, 32°F çiy nöqtəsi, aydın hava, şimal küləyi və saat 12 mil/saat sürətlə külək olduğunu bildirir.

Tarixi və sirli detallar

Kodun əsas tarixi 27 may 1888-ci il olaraq təxmin edilir. Paltarda “Bennett” yazısı olan etiket olsa da, bu adın ABŞ Ordu Siqnal Xidmətində çalışanlarla əlaqəsi təsdiqlənməyib. Paltarın və onun sahibinin kimliyi hələ də sirr olaraq qalır. Kodun şifrəsi “Cryptologia” jurnalında dərc olunub.

İnsanların marağı və tarixə yeni baxış

Bu tapıntı sadəcə qədim paltarın sirrini açmaqla qalmayıb, həm də 19-cu əsrin sonlarında hava proqnozu sistemlərinin necə işlədiyinə işıq salıb. Sara Rivers-Cofield kimi kolleksiyaçılar və tarixçilər üçün bu, həm maraqlı, həm də dərin bir araşdırma mövzusudur. Hər detal keçmişin bir parçasını bugünün dünyasına gətirir.

Nəticə

Bu sirrli kodun qırılması tarix və texnologiyanın kəsişməsində unikal bir nümunədir. İllərlə unudulmuş bir paltar, sanki zaman kapsulu kimi, keçmişdən gələn səs kimi danışır. Bu tapıntı tarixə olan marağımızı artırır və köhnə texnologiyaların da dəyərini göstərir.