Kosmosda nəhəng güzgülərlə gecə işığını necə satırlar?

Kosmosdan Yerə işıq satmaq planı

Kaliforniyada yerləşən Reflect Orbital adlı startup, Yer orbitinə 4,000 nəhəng güzgü yerləşdirərək gecə vaxtı Günəş işığını yerə əks etdirməyi planlaşdırır. Şirkət 2021-ci ildə təsis olunub və bu layihə ilə gecə işığını "satmaq" niyyətindədir.

Güzgülərin ölçüsü və işıqlandırma gücü

İlk test peyki EARENDIL-1-in üzərində 18 metr diametrli kvadrat güzgü açılacaq. Bu güzgü 3 mil (təxminən 5 km) sahəni işıqlandıracaq və işığı dolunaydan 4 dəfə parlaq olacaq. Gələcəkdə güzgülərin ölçüsü 54 metrə qədər artırıla bilər ki, bu da daha böyük və daha parlaq işıqlandırma sahəsi yaradacaq. Hər güzgü maksimum 4 dəqiqə eyni nöqtəni işıqlandıra biləcək.

Texniki və ekoloji risklər

Layihənin texniki çətinlikləri böyükdür. Güzgülər mikrometeoridlər və kosmik tullantılarla zədələnə bilər, idarəetmədən çıxdıqda isə nəzarətsiz fırlanaraq təhlükə yarada bilər. Şirkət güzgüləri istifadə olunmadıqda Yerə yönəldərək işıq çirkliliyini azaltmaq istəyir. Lakin astronomlar bu planı fəlakətli hesab edir və gecə səmasının dəyişəcəyindən narahatdırlar.

Astronomların narahatlığı və keçmiş təcrübələr

1993 və 1999-cu illərdə Rusiya oxşar güzgüləri sınaqdan keçirib, amma proqramı dayandırıb. Reflect Orbital-un planları astronomiya cəmiyyətində ciddi narahatlıq yaradıb. Ekspertlər bu layihənin ulduz müşahidələrinə və pilotların diqqətinə mənfi təsir göstərə biləcəyini bildirirlər. Güzgülərin yaratdığı işıq çirkliliyi gecə səmasını işıqlandıraraq astronomik müşahidələri çətinləşdirə bilər və pilotların diqqətini yayındıra bilər.

Gələcək planlar və icazələr

Reflect Orbital ilk test peykini, EARENDIL-1-i 2026-cı ilin əvvəlində orbitə buraxmağı planlaşdırır. Şirkət 2030-cu ilə qədər 4,000 peyk buraxmaq istəyir. Lakin layihənin tam icrası üçün texniki çətinliklər qalır və ekoloji risk qiymətləndirməsi peykin buraxılışından sonra aparılacaq. ABŞ Federal Rabitə Komissiyasının (FCC) peykin buraxılışına icazə verib-verməyəcəyi hələ məlum deyil.

İnsanlara və təbiətə təsiri

Bu layihə gecə səmasını kökündən dəyişə bilər, insanların gecə təcrübəsini və astronomik müşahidələri çətinləşdirə bilər. Güzgülərin işığı pilotların diqqətini yayındıra və hətta göz zədələnməsinə səbəb ola bilər. Layihənin uğurlu olub-olmaması hələ məlum deyil, amma onun yaratdığı narahatlıq və potensial risklər artıq geniş müzakirə mövzusudur.