17:11

Peyklər üçün AI proqramı hazırlayan Satlyt 8 milyon dollar sərmayə alıb

    “Google” və “SpaceX” şirkətlərində məhsul meneceri işləmiş Rama Afullo peyklərdə süni intellekt modellərini işlətmək üçün “Satlyt” startapını yaradıb. Şirkətin qərargahları Kaliforniyanın Sunnyvale şəhərində və Nayrobidədir. İnvestisiya raundunun həcmi 8 milyon dollar (təxminən 13,6 milyon manat) olub. “Satlyt” böyük hesablama işlərini orbitdə bir neçə peyk arasında bölüşdürən proqram hazırlayır.    “Satlyt” proqramının 1 oktyabrda “SpaceX” raketi ilə orbitə göndərilməsi planlaşdırılır. Proqram “Google” şirkətinin kosmik məlumat mərkəzi üçün hazırladığı ilk prototip - “Project Suncatcher” ilə eyni buraxılışda orbitə çıxacaq. Startap öz peykini hazırlamaq istəmir. Məqsəd proqramın müxtəlif şirkətlərin peyklərində, avadanlığın kimə məxsus olmasından asılı olmayaraq işləməsidir.    Şirkət proqramını artıq 2 sınaq missiyasında yoxlayıb. Bu ilin əvvəlində “Google DeepMind”ın hazırladığı “Gemma” süni intellekt modeli “Momentus” şirkətinin idarə etdiyi kosmik aparata yerləşdirilib. Model bort proqramındakı xətalarla bağlı Yerə göndərilən məlumatın həcmini 60%-dən çox azaldıb.    Peykdən Yerə məlumat ötürmək həm baha başa gəlir, həm də ləng gedir. Qərarlar birbaşa orbitdə verildikdə xərclər azala bilər. Rama Afulloya görə, hər peyk üzrə illik qənaət yüz minlərlə dollara çata bilər.    Yeni missiyada “Satlyt” proqramı Hindistanın “TakeMe2Space” şirkətinin hazırladığı kosmik aparatda işləyəcək. Missiyanın 3 müştərisi var. “NASA” kosmosda bulud hesablaması protokollarını sınaqdan keçirəcək. Bu texnologiya məlumatların bir neçə sistem arasında emalı üçündür. “Stellerian” orbitdəki obyektləri izləmək üçün şəkillərin emalını yoxlayacaq. “TakeMe2Space” də öz peykinin başqa şirkətlərin proqramlarını işlədə bildiyini göstərmək istəyir.    Hazırda orbitdə güclü GPU-ların, yəni böyük həcmli hesablamaları sürətlə aparan qrafik prosessorların sayı azdır. Buna görə “Satlyt” ilkin mərhələdə peyklərin gündəlik işini yüngülləşdirən tapşırıqlara yönəlib. Şirkət 2027-ci ildə 2 ayrı peyki ortaq hesablama buludunda birləşdirməyi sınamaq istəyir. Sınaq uğurlu olsa, “Satlyt” peyk istehsalçıları üçün kənar bulud xidməti qura biləcək. Hədəf onilliyin sonunadək orbitdəki peyklərin 20%-də işləməkdir.    İlkin investisiya raunduna Hyustonda yerləşən “Non Sibi Ventures” rəhbərlik edib. Şirkətin tərəfdaşlarından Bernard Harris 20 ildən çox “NASA” astronavtı kimi çalışıb. İnvestorun fikrincə, “Satlyt”in uğuru böyük orbital məlumat mərkəzlərinin qurulmasından asılı deyil. Orbitə çıxarılan peyklərin sayının artması kifayətdir. Afullo gözləyir ki, onilliyin sonuna yaxın demək olar bütün peyk istehsalçıları aparatlarına GPU və buna bənzər güclü prosessorlar əlavə edəcək.