02:00

Synthegy: Süni İntellektlə Kimyaçıların Molekullar Yaratma İnqilabı

Synthegy: Kimyaçılar üçün təbii dildə süni intellekt köməkçisi

Kimya sahəsində yeni dövr başlayır. Ecole Polytechnique Fédérale de Lausanne (EPFL) tədqiqatçıları tərəfindən yaradılan Synthegy adlı süni intellekt sistemi kimyaçılara molekulların dizaynını sadə və anlaşılan təbii dildə təlimatlarla idarə etməyə imkan verir. Bu sistem yalnız hesablama aparmır, həm də məntiq yürüdür, müxtəlif sintez yollarını qiymətləndirir və ən uyğun variantları izah edir.

Sintez və reaksiya planlamasında yeni yanaşma

Synthegy retrosintez planlamasında kimyaçıların strategiyalarını nəzərə alır və dil modelləri vasitəsilə mümkün reaksiyaları qiymətləndirir. Sistem elektron hərəkətlərinə əsaslanaraq reaksiya mexanizmlərini analiz edir və lazımsız qoruyucu addımları müəyyən edə bilir. Bu, kimyaçıların mürəkkəb sintetik ideyaları daha sürətli təkrarlamasına və daha effektiv planlama aparmasına şərait yaradır.

Tədqiqat və nəticələr

36 kimyaçı ilə keçirilən ikili kor tədqiqatda Synthegy-nin nəticələri 368 qiymətləndirmə əsasında orta hesabla 71.2% uyğunluq göstərib. Bu, süni intellektin kimyəvi sintez planlamasında insan təcrübəsini dəstəkləməkdə nə qədər effektiv olduğunu göstərir. Böyük dil modellərinin performansı sistemin uğurunda mühüm rol oynayır.

Ekspertlərin fikirləri

Philippe Schwaller bildirir: “Synthegy ilə kimyaçılara sadəcə danışmaq imkanı veririk, bu da onların daha sürətli iterasiya etməsinə və daha mürəkkəb sintetik ideyaları idarə etməsinə şərait yaradır.” Andres M Bran əlavə edir: “Sintex planlaması ilə mexanizmlər arasındakı əlaqə çox həyəcanvericidir. Biz bu boşluğu təbii dil interfeysi vasitəsilə hesablama səviyyəsində birləşdiririk.”

İnsanlara təsiri və gələcək perspektivlər

Synthegy kimyaçıların qərar verməsini əvəz etmir, əksinə onları dəstəkləyir və işlərini asanlaşdırır. Bu texnologiya sayəsində kimyəvi tədqiqatlar daha sürətli, dəqiq və yaradıcı şəkildə irəliləyə bilər. Gələcəkdə belə sistemlərin kimya sənayesində və dərman kəşfində inqilabi dəyişikliklərə səbəb olması gözlənilir.