Benzinlə işləyən avtomobillərin qlobal bazardakı payı ilk dəfə 50 faizdən aşağı düşüb

Dünyada yeni avtomobil satışlarında yalnız benzinlə işləyən modellərin payı ilk dəfə 50 faizdən aşağı düşüb. Mobility Global-ın məlumatlarına görə, 2026-cı ilin ilk yarısında benzinlə işləyən avtomobillər qlobal satışların 49 faizini təşkil edib. Müqayisə üçün, 2021-ci ildə bu göstərici 73 faiz idi.

2026-cı ilin yanvar-iyun aylarında yalnız benzinlə işləyən avtomobillərin qlobal satışları ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 10 faiz azalaraq 20,25 milyon ədədə düşüb. Bu avtomobillərin bazar payı isə bir il ərzində 52 faizdən 49 faizə geriləyib. Beləliklə, benzinli avtomobillər cəmi beş il ərzində qlobal bazardakı payının 24 faiz bəndini itirib.

Eyni dövrdə tam elektrikli avtomobillərin satışları 12 faiz artaraq 6,87 milyon ədədə çatıb. Onların qlobal avtomobil bazarındakı payı 17 faiz təşkil edib. Ənənəvi hibridlərin satışları isə 10 faiz artaraq 7,27 milyon ədədə yüksəlib və bazarın 18 faizini əhatə edib.

Benzinli avtomobillərə tələbatın azalmasında yanacağın bahalaşmasının da rol oynadığı bildirilir. Yaxın Şərqdəki münaqişələrdən sonra neft və yanacağın qiymətlərinin yüksəlməsi fonunda istehlakçıların istismar xərcləri daha aşağı olan avtomobillərə marağının artdığı qeyd olunur.

Ümumilikdə qlobal avtomobil bazarı ilin ilk yarısında təxminən 5 faiz kiçilib. Lakin yalnız benzinlə işləyən avtomobillərin satışlarının 10 faiz azalması bu kateqoriyanın ümumi bazardan daha sürətlə gerilədiyini göstərir.

Ən böyük azalma Çində qeydə alınıb. Ölkədə benzinli avtomobillərin satışları 26 faiz, Avropada isə 13 faiz azalıb. Çində avqust ayında benzinli avtomobillər və ənənəvi hibridlərin ümumi satışlarında 40 faizlik azalma qeydə alınıb. Eyni dövrdə tam elektrikli avtomobillərin satışlarında isə məhdud artım müşahidə olunub.

Avropa İttifaqında da elektrikli avtomobillər benzinli modelləri geridə qoymağa başlayıb. ACEA-nın məlumatlarına görə, ilin avqust ayınadək olan dövründə Aİ-də 1 milyon 641 min 333 elektrikli avtomobil qeydiyyata alınıb. Benzinli avtomobillərdə isə bu göstərici 1 milyon 634 min 733 olub. Benzinli avtomobillərin qeydiyyatı eyni dövrdə 18,6 faiz azalıb.

Elektrikli avtomobillərin satış dinamikası regionlara görə ciddi şəkildə fərqlənir. Avropada satışlar ilin ilk yarısında 32 faiz artaraq 1,81 milyon ədədə, Cənub-Şərqi Asiyada 81 faiz artaraq 350 min ədədə çatıb. Okeaniyada isə satışlar iki dəfədən çox artaraq 110 minə yüksəlib.

Çində tam elektrikli avtomobillərin satışları 3 faiz azalaraq 3,44 milyon ədədə düşsə də, ölkə hələ də dünyadakı elektrikli avtomobil satışlarının təxminən yarısını təmin edir. Şimali Amerikada isə bu kateqoriyada satışların 15 faiz azaldığı bildirilir.

Bununla belə, benzinli avtomobillərin bazar payının 50 faizdən aşağı düşməsi dünyada satılan yeni avtomobillərin əksəriyyətinin artıq tam elektrikli olduğu demək deyil. Mobility Global-ın 49 faizlik göstəricisi yalnız başqa güc aqreqatından istifadə etməyən, sırf benzin mühərriki ilə işləyən avtomobilləri əhatə edir.

Hibrid avtomobillər ayrıca kateqoriya kimi hesablanır və 2026-cı ilin ilk yarısında onların satışları tam elektrikli avtomobillərin satışından daha yüksək olub. Dizel və şarj olunan hibrid modellər də digər kateqoriyalara daxildir.

Nəticədə 2026-cı ilin ilk yarısında satılan yeni avtomobillərin təxminən 83 faizində hələ də daxiliyanma mühərriki mövcud olub. Yalnız elektrik enerjisi ilə işləyən avtomobillərin payı isə 17 faiz təşkil edib. Buna baxmayaraq, göstəricilər sırf benzinlə işləyən avtomobillərin qlobal bazardakı üstünlüyünü sürətlə itirdiyini göstərir.